Chiến lược Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương và sức cạnh tranh với Trung Quốc - Dongbang.vn

Chiến lược Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương và sức cạnh tranh với Trung Quốc

Thứ sáu, 12 Tháng 1 2018 18:39
Theo các chuyên gia quân sự, Mỹ cần hợp tác với Ấn Độ, Nhật Bản và những nền dân chủ khác trong chính sách “Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương” nhằm tạo chiến lược cân bằng trước sự trỗi dậy của Trung Quốc. Nhưng câu hỏi đặt ra là liệu những quốc gia này có sẵn sàng cạnh tranh với Bắc Kinh hay không?

Cảng Hambantota của Sri Lanka nhìn ra Ấn Độ Dương và được trông đợi đóng vai trò then chốt trong sáng kiến “Một Vành đai, Một Con đường”, đã được Trung Quốc thuê trong 99 năm. Ảnh: Wikimedia Commons

Cảng Hambantota của Sri Lanka nhìn ra Ấn Độ Dương và được trông đợi đóng vai trò then chốt trong sáng kiến “Một Vành đai, Một Con đường”, đã được Trung Quốc thuê trong 99 năm. Ảnh: Wikimedia Commons

Người đứng đầu Viện Cộng hòa Quốc tế (IRI) Daniel Twining cho rằng, Trung Quốc đang sử dụng “quyền lực bén” với công cụ là các khoản đầu tư kinh tế hoặc “thủ đoạn ngầm” để mở rộng ảnh hưởng trực tiếp. Mặc dù hợp tác với Trung Quốc đem lại tiềm năng kinh tế, nhưng một số quốc gia khu vực đang tỏ ra e ngại quan hệ kinh tế bất bình đẳng cũng như rủi ro căng thẳng địa chính trị. Bên cạnh đó, việc Trung Quốc đẩy mạnh quân sự hóa khu vực tranh chấp ở Biển Đông, mở rộng sự hiện diện quân sự ra nước ngoài và đặc biệt tăng cường hoạt động trên Ấn Độ Dương buộc các nước khu vực đặt nghi vấn về ý định thực sự của Bắc Kinh. Trong bối cảnh hiện nay, ông Twining cho rằng để tạo thế cân bằng với Trung Quốc, Mỹ cần thúc đẩy một mạng lưới kinh tế với đồng minh và đối tác, đặc biệt dựa vào Ấn Độ để làm đối trọng trước các tham vọng siêu cường của Bắc Kinh.

Đây cũng là lý do tại sao khái niệm địa chính trị “Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương tự do và cởi mở” gần đây được Washington và các đồng minh nhắc đến để thay thế cho thuật ngữ “châu Á-Thái Bình Dương”. Trên thực tế, thuật ngữ Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương vốn không mới khi từng được Bộ Tư lệnh Thái Bình Dương Mỹ phát triển trong thời kỳ Chiến tranh Lạnh. Hơn 10 năm trước, Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe cũng dùng cụm từ này và nhắc lại trong tầm nhìn chiến lược 2016 về một “châu Á rộng hơn”. Năm 2013, Sách trắng quốc phòng của Úc cũng nhất trí khuôn khổ chiến lược mới đang hình thành, liên kết Ấn Độ Dương và Thái Bình Dương thông qua Đông Nam Á. Trong Sách trắng về chính sách đối ngoại 2017, Canberra lần nữa nhấn mạnh khái niệm Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương với xu hướng mở rộng hợp tác cùng những quốc gia khác trong khu vực, đặc biệt là Nhật Bản.

Theo các chuyên gia quân sự, khái niệm Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương dựa trên việc làm sống lại cái gọi là “Tứ giác an ninh” gồm Nhật Bản, Ấn Độ, Mỹ và Úc để tạo nên một mạng lưới cởi mở và minh bạch, cho phép người dân, vốn, hàng hóa và tri thức lưu thông tự do. Nền tảng này kết hợp sự năng động của lục địa Á- Phi, hình thành khu vực hội nhập lớn hơn dọc theo bờ biển Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương. Phối hợp chính sách “Hành động hướng Đông” của Ấn Độ, chiến lược của Nhật Bản được kỳ vọng sẽ là đối trọng địa chính trị trước tầm ảnh hưởng ngày càng tăng của Trung Quốc ở lục địa Á- Âu và đang mở rộng sang tận châu Phi.

Gần đây, chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump cũng xác định khái niệm chính trị Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương là phù hợp với chiến lược an ninh quốc gia. Chính sách này rất có thể đòi hỏi chiến lược cạnh tranh với Trung Quốc trên vùng Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương cũng như sự hợp tác, đóng góp và phối hợp chặt chẽ từ đồng minh và đối tác. Tuy nhiên, việc các quốc gia nằm trong bản đồ chiến lược của Mỹ bao gồm Nhật Bản, Ấn Độ, Úc, Hàn Quốc và các nước Đông Nam Á có sẵn sàng cạnh tranh với “đối thủ” Trung Quốc hay không lại là câu hỏi khác.

Theo giới quan sát, chiến lược Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương của Nhật Bản có nét tương đồng với chính sách của Mỹ. Vì vậy, các chuyên gia cho rằng Tokyo nên thuyết phục Washington thực hiện chiến lược này theo cách mà những nước khu vực có thể chấp nhận được. Đồng thời họ cũng cần chuẩn bị cho một cuộc cạnh tranh tiềm năng với Trung Quốc. Trong đó, các chuyên gia thuộc ủy ban “Nhận thức về một Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương cởi mở và tự do” của Viện nghiên cứu Hudson hôm 10-1 cho rằng sự nổi lên của Ấn Độ sẽ đóng vai trò hết sức quan trọng. Theo đó, nếu Trung Quốc mở rộng ảnh hưởng trong khu vực thông qua sáng kiến “Một vành đai, một con đường”, các chuyên gia ý kiến rằng Mỹ nên hỗ trợ New Delhi và bắt đầu các kế hoạch dài hạn để mở rộng và nâng cấp các tuyến giao thông kết nối với những nước Đông Nam Á, từ đó tạo thuận lợi cho hành lang thương mại Đông – Tây.

Nguồn: MAI QUYÊN - (baocantho.com.vn)
T/h: Tuyết Băng - (dongbang.vn)

Bài viết mới nhất của Thế Giới

  • Chính phủ Mỹ chắc chắn đóng cửa
    Quốc hội Mỹ đang chạy đua để tránh việc chính phủ phải đóng cửa vào nửa đêm ngày 19-1 (giờ địa phương) sau khi cuộc họp giữa Tổng thống Donald Trump và lãnh đạo Thượng viện Dân chủ Chuck Schumer đi vào bế tắc.
    Thứ bảy, 20 Tháng 1 2018 11:09
  • Ấn Độ thử tên lửa mới nhất: Cảnh báo cho Trung Quốc!
    Hôm 18-1, Ấn Độ tiến hành vụ thử nghiệm tên lửa đạn đạo liên lục địa (ICBM) Agni-V từ đảo Abdul Kalam ở vịnh Bengal, động thái có thể thu hút sự chú ý của Trung Quốc.
    Thứ bảy, 20 Tháng 1 2018 08:30
  • Syria: Nga sẽ đáp trả xứng đáng với ý định lập Lực lượng An ninh Biên giới
    Nga và các đối tác sẽ tiến hành các biện pháp nhằm đáp trả quyết định của Washington và liên quân về việc thành lập cái gọi là “Lực lượng An ninh Biên giới”.
    Thứ sáu, 19 Tháng 1 2018 16:21
  • Moscow trải qua tháng 12 "đen tối" nhất trong lịch sử
    Trong suốt một tháng qua, người dân Thủ đô nước Nga không được một lần nhìn thấy ánh nắng mặt trời.
    Thứ sáu, 19 Tháng 1 2018 16:19
  • Ô tô lao vào đám đông ở bãi biển, bé 8 tháng tuổi tử vong
    Một bé gái 8 tháng tuổi thiệt mạng và 15 người khác bị thương sau khi một chiếc xe hơi tông vào đám đông gần bãi biển Copacabana, TP Rio de Janeiro - Brazil.
    Thứ sáu, 19 Tháng 1 2018 13:34
  • Thái Lan cấp “thị thực thông minh” cho nhân tài
    Theo trang tin The Nation, nội các Thái Lan vừa thông qua quyết định cấp “thị thực thông minh” nhằm thu hút các doanh nghiệp có ý định đầu tư, chuyên gia và nhân công có tay nghề đến làm việc trong 10 lĩnh vực công nghiệp được Bangkok nhắm tới.
    Thứ sáu, 19 Tháng 1 2018 13:31
  • Đô đốc Mỹ vạch mặt Trung Quốc là "thế lực gây rối" tại biển Đông
    Người đứng đầu Bộ chỉ huy Thái Bình Dương của quân đội Mỹ hôm 18-1 gọi Trung Quốc là "thế lực gây rối" tại khu vực Ấn Độ - Thái Bình Dương và hối thúc các quốc gia khác trong khu vực xây dựng năng lực và hợp tác cùng nhau để đảm bảo tự do và rộng mở trên biển.
    Thứ sáu, 19 Tháng 1 2018 11:02
  • Mỹ có thể hiện diện quân sự lâu dài tại Syria
    Trong bài phát biểu tại Đại học Stanford hôm 17-1, Ngoại trưởng Rex Tillerson đã phát tín hiệu về sự hiện diện quân sự không xác định thời gian của Mỹ ở Syria.
    Thứ sáu, 19 Tháng 1 2018 11:00
  • Đồng minh "một nửa" của Nhật
    Nhật Bản xem Úc là "bán đồng minh", đóng vai trò là đối tác bên cạnh Mỹ và Ấn Độ trong "chiến lược Ấn Độ - Thái Bình Dương tự do và mở"
    Thứ sáu, 19 Tháng 1 2018 09:35
  • "Mũi tên" lợi hại của Triều Tiên
    Đề xuất đứng chung trong một "mặt trận" thống nhất ở nhiều hoạt động tại Thế vận hội mùa đông 2018 giữa Hàn Quốc và Triều Tiên đang khiến không ít người phấn khích song cũng chọc giận nhiều người.
    Thứ sáu, 19 Tháng 1 2018 08:15
  • Mỹ điều đồng loạt 3 loại máy bay ném bom tới đảo Guam
    Trong tuần này, quân đội Mỹ triển khai 3 loại máy bay ném bom khác nhau - B-2, B-52 (có khả năng mang vũ khí hạt nhân) và B-1B (phi hạt nhân) - tới căn cứ không quân Andersen trên đảo Guam.
    Thứ sáu, 19 Tháng 1 2018 08:13
  • Bắt 3 kẻ sát hại kiểu xử tử cặp vợ chồng gốc Việt tại Mỹ
    Ba người đã bị bắt hôm 17-1 liên quan tới vụ sát hại kiểu xử tử cặp vợ chồng gốc Việt ở TP Spring, bang Texas hồi tuần trước.
    Thứ năm, 18 Tháng 1 2018 16:10
  • Cháy xe buýt, 52 người thiệt mạng
    Bộ Nội vụ Kazakhstan hôm 18-1 cho biết 52 người đã thiệt mạng sau khi một chiếc xe buýt bùng cháy ở miền Tây Bắc nước này.
    Thứ năm, 18 Tháng 1 2018 16:08
  • Bất ngờ với danh sách “Giải thưởng Tin giả” của ông Trump
    Tổng thống Donald Trump mới đây công bố danh sách những ngòi bút đoạt “Giải thưởng Tin giả” trên trang web của Ủy ban Đảng Cộng hòa Quốc gia (RNC).
    Thứ năm, 18 Tháng 1 2018 13:27
  • Vì sao Nga không được mời dự hội nghị về Triều Tiên do Mỹ tổ chức?
    Washington không muốn Nga và Trung Quốc là bên quyết định vận mệnh sau cùng ở bán đảo Triều Tiên - điều sẽ khiến Mỹ trở thành kẻ tay trắng trong khu vực.
    Thứ năm, 18 Tháng 1 2018 11:01
  • Tài phiệt Nga đứng ngồi không yên
    Hai thượng nghị sĩ Mỹ đệ trình dự luật quy định các hình phạt đối với chính phủ Nga nếu họ can thiệp vào các cuộc bầu cử Liên bang Mỹ trong tương lai
    Thứ năm, 18 Tháng 1 2018 10:15
  • Thổ Nhĩ Kỳ "sắp dội bom 149 mục tiêu ở Syria"
    Các phương tiện truyền thông Thổ Nhĩ Kỳ hôm 17-1 cho biết Ankara có thể mở cuộc tấn công vào khu vực Afrin của người Kurd ở Syria trong những ngày tới.
    Thứ năm, 18 Tháng 1 2018 08:30
  • Ông Trump khen Trung Quốc, chỉ trích Nga về Triều Tiên
    Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm 17-1 cho rằng Nga đang giúp Triều Tiên tránh né các biện pháp trừng phạt quốc tế và Bình Nhưỡng đang tiến gần hơn đến khả năng bắn tên lửa vươn tới Mỹ.
    Thứ năm, 18 Tháng 1 2018 08:29
  • Mỹ và đồng minh siết chặt trừng phạt Triều Tiên
    Hôm 16-1, hội nghị quốc tế gồm 20 quốc gia về chương trình vũ khí hạt nhân của CHDCND Triều Tiên nhất trí áp đặt biện pháp chế tài cứng rắn vượt ngoài nghị quyết trừng phạt của Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc đối với Bình Nhưỡng.
    Thứ năm, 18 Tháng 1 2018 08:16
  • Chính trường Romania lại lâm vào khủng hoảng
    Thủ tướng Romania Mihai Tudose (ảnh) hôm 15-1 đã từ chức, sau khi đảng Dân chủ Xã hội (PSD) cầm quyền rút lại sự ủng hộ đối với ông trong cuộc bỏ phiếu cùng ngày của ban lãnh đạo gồm 67 thành viên của đảng này. Ông Tudose (50 tuổi) là thủ tướng thứ hai của Romania từ chức trong vòng 7 tháng qua.
    Thứ tư, 17 Tháng 1 2018 16:16
  • Mỹ lo ngại tên lửa S-400 của Nga ở Crimea
    Mỹ đang đánh giá những tác động về an ninh của sự kiện Nga triển khai hệ thống phòng không S-400 tới Crimea.
    Thứ tư, 17 Tháng 1 2018 16:14
  • Tổng thống Mỹ cảnh báo chủ tịch Trung Quốc
    Nhà Trắng hôm 16-1 cho biết Tổng thống Donald Trump đã than phiền với Chủ tịch Tập Cận Bình rằng không thể chịu được thâm hụt thương mại Mỹ - Trung.
    Thứ tư, 17 Tháng 1 2018 15:01
  • Trung Quốc chạy đua tìm kiếm nhân tài cho AI
    Tham vọng trở thành quốc gia đi đầu trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI) của Trung Quốc đòi hỏi cần có một lực lượng lao động lớn, có tay nghề cao. Do đó, nước này hiện đang chuẩn bị mọi thứ để có thể đạt được tham vọng của mình.
    Thứ tư, 17 Tháng 1 2018 13:30
  • Hậu quả khó lường !
    Trên khắp khu vực Trung Đông, hàng triệu người tị nạn Palestine phụ thuộc vào Cơ quan Cứu trợ và Hành động của Liên Hiệp Quốc (UNRWA) đang chuẩn bị cho kịch bản xấu nhất, trong bối cảnh Mỹ dọa ngừng rót tài chính cho cơ quan này.
    Thứ tư, 17 Tháng 1 2018 13:26
  • Triều Tiên phóng tên lửa, 9 máy bay rơi vào tầm ảnh hưởng
    Ngoại trưởng Mỹ Rex Tillerson hôm 16-1 khẳng định các hành khách trên chuyến bay đi từ TP San Francisco - Mỹ đến Hồng Kông đã thấy tên lửa đạn đạo liên lục địa (ICBM) của Triều Tiên hồi tháng 11-2017.
    Thứ tư, 17 Tháng 1 2018 11:17