Xóm lặn “độc nhất” miền Tây

Thứ ba, 16 Tháng 2 2021 13:40
Nghề lặn sông sâu ở cồn Phó Ba (xã Mỹ Hòa Hưng, TP. Long Xuyên) được lưu truyền qua bao thế hệ. Nhiều gia đình có tới hàng chục anh em chuyên sống bằng nghề hạ bạc này.
“Sống dưới đáy sông”
 
Mờ sáng, chiếc ghe tam bản tròng trành rẽ sóng đưa chúng tôi sang sông Hậu thăm lại xóm lặn “độc nhất” miền Tây. Cơn bấc thốc mạnh, khúc sông ngày càng dậy sóng, hạt nước văng trắng xóa, khiến chúng tôi lạnh “nổi da gà”. Chị Thúy lái chiếc máy đuôi tôm cười khúc khích: “Mấy hôm nay, gió bấc chuyển mình, ai cũng lạnh run “cằm cặp”! Thời điểm này, cá đồng đang theo dòng nước ra sông, bà con xóm lặn tranh thủ khai thác cá, tôm”.  Chiếc ghe tam bản vừa cặp bến cũng là lúc những thợ lặn lỉnh kỉnh xách đồ nghề, cơm, nước xuống ghe, chuẩn bị cho hành trình lặn cá dưới đáy sông.
 
Chúng tôi nhanh chân nhảy lẹ sang chiếc ghe lườn của ông Lâm Văn Hoàng (Hai Hoàng, 53 tuổi) để trải nghiệm hành trình khai thác thủy sản trên dòng sông Hậu. Hai Hoàng được bà con xóm cồn Phó Ba “phong” cho cái tên “Hoàng rái cá”. Hai Hoàng có 2 người con trai cũng theo nghiệp lặn. Gia đình Hai Hoàng không ruộng rẫy nên thuở nhỏ được cha mình (ông Ba Lừng) truyền lại cái nghề lặn sông cho tới bây giờ.
 
Hai Hoàng nhớ lại, thuở trước, cha mình cũng là thợ lặn đầu tiên ở xứ cồn này. Trót mang nghiệp lặn đã lâu nên ông Ba Lừng rất am tường “tánh nết” của những khúc sông, chỗ sâu, cạn và chỗ có cá “khủng” trú ẩn. “Cái thời cá, tôm nhiều vô kể, mỗi khi mùa lũ rút, mỗi ngày cha tui đi chụp chài rê và lặn sông bắt dính hàng trăm ký cá ngon các loại. Ổng lặn vô địch ở xóm này” - Hai Hoàng tự hào. “Hồi đó, cha tui dùng chài rê bắt dính con cá hô nặng 200kg tại đoạn sông gần bến phà An Hòa, rồi dùng dây luộc xỏ vào mang con cá hô, kéo về” - Hai Hoàng kể. Hôm đó, con cá hô được khiêng lên để trước nhà, người dân xóm cồn xem đông như ngày hội. “Con cá hô được cha tui xẻ thịt đổi lúa để người dân trong xóm thưởng thức. Thịt cá dai ngon sần sật. Mỗi ký cá, cha tôi đổi 1 giạ lúa. Năm đó, nhờ bắt dính cá hô to mà gia đình tui có tiền xài rủng rỉnh trong dịp Tết” - Hai Hoàng nhớ lại.
 
Nghề lặn sông gắn chặt với anh em Hai Hoàng hơn 35 năm. Những khúc sông Mekong được xem là nơi nuôi sống gia đình nhiều thế hệ của Hai Hoàng. Sống bằng nghề lặn đã lâu, nên Hai Hoàng có kinh nghiệm bắt cá, tôm. Chỉ tay về đoạn sông Hậu (khu vực TP. Long Xuyên - Chợ Mới), ông Hoàng nói rằng, hiện nay, khúc sông gần phà An Hòa là nơi sâu nhất so với các khúc sông mà ông đã từng lặn. “Nếu như ngày trước sông Vàm Nao sâu khoảng 30m thì khu vực phà An Hòa sâu tới 42m. Những chỗ sâu như vậy may ra con cá hô, cá chạch lấu, cá leo trú ẩn” - Hai Hoàng cho hay.
 
Ước vọng đổi đời
 
Lâu nay, những thợ lặn sống dựa vào nguồn cá, tôm do thiên nhiên hào phóng ban tặng. Cuộc đời họ cứ “rài đây mai đó”, lênh đênh theo sóng nước. Hễ nơi nào có cá, tôm thì họ đến khai thác. Khi mùa nước rút, dòng sông Hậu cạn kiệt nguồn thủy sản thì họ giong ghe sang tận Long An, Đồng Tháp đánh bắt cá, tôm. Đến mùa nước lớn, ròng, họ lái ghe xuống tận miệt Vĩnh Long để “duy trì nghiệp lặn”. Họ làm quần quật quanh năm, khi lũ về họ tạm gác mái chèo nghỉ xả hơi vài tháng rồi chuẩn bị ngư cụ khai thác cá đồng ra sông. Cứ thế, cuộc sống của họ cứ quay vòng theo năm tháng.
 
Thuở trước, cơn “bấc non” chớm lạnh là thời điểm con cá đồng lội tung tăng theo kênh, rạch ra sông nhiều vô kể. Tuy nhiên, đến thời điểm này cá, tôm rất ít. Hôm theo xuồng Hai Hoàng để “mục sở thị” cái nghề hạ bạc, chúng tôi mới thấy hết nỗi nhọc nhằn của họ. “Mấy năm trước, tôi kéo mỗi chài dính vài ký cá là chuyện bình thường. Còn bây giờ, chài cả buổi sáng mà chỉ bắt được vài ba con cá dảnh và cá mè vinh cỏn con” - Hai Hoàng nói với giọng trầm buồn. Giờ đây, khu vực khai thác cá, tôm của thợ lặn chủ yếu là ở những nơi có nhiều bè cá. Bởi theo họ, hiện nay những khúc sông sâu đang bị ghe cào điện càn quét, nguồn cá, tôm chỉ trú ngụ và sinh sản được tại khu vực phía sau những chiếc bè nổi trên sông.
 
 Ông Lâm Văn Thanh (51 tuổi, em trai của Hai Hoàng) cũng chuyên sống bằng nghề thợ lặn. Ông Thanh có cuộc sống khá hơn Hai Hoàng, đầu tư được chiếc ghe và máy lặn công suất lớn. Ngoài việc khai thác cá, tôm, ông Thanh còn là thợ lặn chuyên trục vớt các ghe, tàu lớn, nhỏ bị đắm chìm dưới dòng sông lạnh. Từ khi “nối nghiệp” cha, ông Thanh cùng bà con trong xóm đã trục vớt không biết bao nhiêu ghe, tàu bị chìm đắm ở dòng Mekong. “Năm nào lũ lớn, ghe, tàu chìm như cơm bữa. Có những trường hợp ghe, tàu bị tai nạn vào ban đêm, mình cố gắng giúp họ. Nhiều khi, những chiếc sà lan cát to tướng chìm nghỉm dưới sông sâu, chúng tôi phải huy động hàng chục anh em trong xóm và thuê dụng cụ để trục ghe, tàu” - ông Thanh tâm sự.
 
Mỗi khi “xuất hành” lặn sông, bà con ở đây chọn “ngày lành, tháng tốt”, rồi mần gà, vịt. Nếu khấm khá thì mua con heo quay để cúng, khấn vái. Trong tiềm thức tâm linh của nghề lặn, ngư dân ở xóm cồn Phó Ba lấy hình ảnh “Bà Cậu” làm nhân vật phù hộ mỗi khi trầm mình xuống đáy sông. Hôm tận mắt chứng kiến Hai Hoàng kéo chiếc chài rê bị mắc gốc. Sau khi nổ máy, Hai Hoàng dùng tay phác nước dưới sông lên, rửa sạch mui xuồng, miệng không ngừng râm rang khấn vái “Bà Cậu”, rồi ngậm ống hơi trầm mình lặn xuống sông sâu. “Ai vào nghề này cũng phải cúng “Bà Cậu”. Ngoài ra, chúng tôi còn kiêng cử ăn thịt chó, mèo vì sợ những điều xui xẻo, bất trắc ập đến với mình trong quá trình lặn sông” - ông Thanh nói.
 
Ngày nay, do nhu cầu ăn cá, tôm thiên nhiên của bà con thành thị rất mạnh nên giá cá, tôm đắt đỏ. Nhờ vậy, thanh niên xóm cồn Phó Ba có thu nhập từ nghề lặn sông. Sơn và Phương (30 tuổi) là 2 thợ lặn trẻ “khét tiếng” xứ cồn này. Ngoài lặn trục vớt ghe tàu, lặn sửa bè cá… Sơn và Phương có “biệt tài” lặn bắt tôm càng xanh và cá ngon các loại dưới đáy sông. Vào mùa nước rút, Sơn và Phương giong xuồng theo những chiếc bè, rồi lặn xuống sông sâu bắt tôm càng xanh. “Từ nay cho đến cận Tết, mỗi ngày chúng tôi lặn bắt từ 3-4kg tôm càng xanh loại lớn. Hiện tại, tiểu thương thu mua 500.000 đồng/kg, sau khi bỏ sở hụi, chúng tôi thu nhập hơn 1 triệu đồng” - Sơn và Phương khoe.
 
Hoàng hôn buông! Cồn Phó Ba lên đèn rực rỡ. Những người thợ lặn tạm gác lại nghiệp lặn cơ cực trên sông. Họ huyên thuyên bên mâm cơm chiều muộn với ước vọng đổi đời.
 
Bài, ảnh:  THÀNH CHINH - (baoangiang.com.vn)
T/h: H.Phong (dongbang.vn)

Bài viết mới nhất của Đời Sống

  • Mùa nấu đường thốt nốt
    Từ tháng 10 (âm lịch), huyện miền núi Tri Tôn (An Giang) bắt đầu bước vào mùa khô và kéo dài cho đến tháng 3 năm sau. Đối với bà con đồng bào dân tộc thiểu số (DTTS) Khmer, thời điểm này bắt đầu vào mùa nấu đường thốt nốt, công việc này đã giúp nhiều hộ gia đình có được cuộc sống ổn định hơn.
    Chủ nhật, 28 Tháng 2 2021 15:40
  • Khô hạn, xâm nhập mặn tiếp tục dâng cao trong tháng 3-2021
    Theo Viện Khoa học Thủy lợi miền Nam, nước thượng nguồn sông Mekong đổ về ÐBSCL đang ở mức thấp. Mực nước tại trạm Tân Châu và Châu Ðốc vào cuối tháng 2-2021 có xu thế giảm khoảng 0,09m và biến đổi theo triều. Cụ thể, mực nước lớn nhất ngày 25-2 tại trạm Tân Châu đạt 1,12m, thấp hơn 0,14m so với năm 2016 (1,26m), thấp hơn 0,03m so với năm 2020 (1,15m); tại Châu Ðốc đạt 1,29m, thấp hơn 0,11m so với năm 2016 (1,4m) và cao hơn 0,02m so với năm 2020 (1,27m).
    Chủ nhật, 28 Tháng 2 2021 07:20
  • Bí thư Huyện ủy Tịnh Biên kiểm tra hoạt động bãi tập kết rác và các công trình xây dựng tại xã An Cư
    Ngày 25-2, Bí thư Huyện ủy Tịnh Biên (An Giang) Phan Văn Cường dẫn đầu đoàn công tác huyện đến kiểm tra tình hình hoạt động của bãi tập kết rác và tiến độ xây dựng các công trình của doanh nghiệp đầu tư trên địa bàn xã An Cư (Tịnh Biên).
    Thứ bảy, 27 Tháng 2 2021 15:44
  • Giúp hội viên ổn định việc làm, thu nhập
    Hội LHPN phường Lê Bình, quận Cái Răng, tích cực hỗ trợ mọi mặt, giúp hội viên ổn định việc làm, thu nhập. Qua đó, góp phần giảm tỷ lệ hội viên nghèo, cận nghèo.
    Chủ nhật, 21 Tháng 2 2021 15:45
  • Tuyến đường “Sáng - xanh - sạch - đẹp”
    Thời gian qua, Ban Chấp hành (BCH) Đoàn phường Hưng Thạnh, quận Cái Răng, TP Cần Thơ đã xây dựng mô hình “Tuyến đường sáng - xanh - sạch - đẹp” ở khu vực 3, có chiều dài 300m. Hằng tháng, BCH Đoàn phường tổ chức ra quân hai lần để vệ sinh tuyến đường, xóa bảng quảng cáo trái phép, vận động người dân chấp hành nghiêm Luật Giao thông đường bộ. Bên cạnh đó, BCH Đoàn phường xây dựng mô hình “Tuyến đường an toàn giao thông (ATGT)” ở khu vực 6, với nhiều hoạt động, như: phát tờ rơi tuyên truyền pháp luật giao thông, vận động đoàn viên, thanh niên (ĐVTN) và người dân đảm bảo an toàn khi tham gia giao thông…
    Thứ bảy, 20 Tháng 2 2021 15:44
  • An Giang: Nhiều hoạt động hỗ trợ phụ nữ phát triển kinh tế
    Những năm qua, với chức năng, nhiệm vụ được giao, Hội Liên hiệp Phụ nữ (LHPN) tỉnh An Giang đặc biệt coi trọng công tác hỗ trợ phụ nữ phát triển kinh tế, giảm nghèo và thường xuyên chỉ đạo thực hiện có hiệu quả, góp phần thực hiện thắng lợi nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội.
    Thứ bảy, 20 Tháng 2 2021 07:14
  • Cảnh báo xâm nhập mặn nghiêm trọng ở đồng bằng sông Cửu Long
    Theo Trung tâm dự báo Khí tượng - Thủy văn quốc gia, từ nay đến 16-2, thời tiết cả nước ít mưa, trời nắng. Ðêm và sáng sớm trời rét, một số khu vực sáng có sương mù và sương mù nhẹ. Khu vực Bắc Bộ, ngày 16-2 sẽ có mưa, mưa nhỏ rải rác. Ðêm và sáng trời rét. Khu vực từ Thanh Hóa đến Thừa Thiên Huế, sáng có sương mù và sương mù nhẹ, trưa chiều trời nắng. Khu vực Nam Bộ, nhiệt độ cao nhất 30-330C. Thời tiết rất thuận tiện cho mọi người du xuân.
    Chủ nhật, 14 Tháng 2 2021 07:39
  • Lễ chùa đầu năm
    Mùa xuân là khởi đầu của một năm, cũng là khởi đầu của sự sống. Ngày đầu năm mới, nhiều người Việt tìm đến cửa chùa, gửi gắm bao ước vọng đầu xuân, chẳng phân biệt sang – hèn, có theo đạo Phật hay không. Trải qua thời gian dài, hoạt động đi lễ chùa ngày Tết trở thành văn hóa tín ngưỡng độc đáo, quen thuộc như hơi thở của cuộc sống.
    Thứ bảy, 13 Tháng 2 2021 15:53
  • Tết “thời trâu cày”
    Thứ bảy, 13 Tháng 2 2021 08:09
  • Cuộc thi "Nhà mình ngày Tết": Món gà xé phay rước ông bà
    Từ hồi ba má tôi còn sống cách đây hơn 25 năm cho đến nay tôi gần 60 tuổi, năm nào cũng vậy gia đình tôi có chuẩn bị mâm cơm để cúng rước ông bà về sum họp ăn Tết với con cháu, trên bàn đủ các món ăn theo truyền thống, nhưng không thể thiếu món gà xé phay.
    Thứ ba, 09 Tháng 2 2021 00:40
  • Nghề "đỏ mắt", "bỏng tay" giúp nhiều người bám trụ ở phố
    Người cạo gừng, người bóc vỏ hành, hì hục làm việc sáng đêm để tranh thủ kiếm thêm ít tiền về quê sắm Tết.
    Thứ ba, 09 Tháng 2 2021 00:28
  • Côn Đảo, giữa trùng trùng lớp sóng
    Tôi và Đan Vi Phương - người ở Hà Nội, người ở Côn Đảo, nói với nhau vượt qua không gian của sóng, của gió, của trời, của đất. Câu chuyện về một Côn Đảo hôm nay. Côn Đảo của những người trẻ, những người Việt và cả những người từ phương trời xa, từng đến, trót yêu và lựa chọn ở lại.
    Chủ nhật, 07 Tháng 2 2021 16:15
  • Mưu sinh mùa Tết
    Gần Tết là cao điểm của những công việc thời vụ: chùi lư; sơn bóng tủ, bàn ghế; may, sửa quần áo; vệ sinh, dọn dẹp nhà cửa... Tất bật làm việc ngày đêm nhưng bù lại, người lao động có thêm khoản thu nhập đang kể để gia đình vui Xuân, đón Tết đầm ấm hơn.
    Chủ nhật, 07 Tháng 2 2021 07:19
  • Gót hồng “cõng chợ”… lên mây!
    Đón ánh bình minh giữa không gian mờ ảo của buổi sáng với những đám mây len lỏi, luồn qua những ngọn đồi sẽ mang đến cho bạn một cảm giác rất tuyệt vời, cái se lạnh vừa đủ làm ta thổn thức với những ngọn gió xuân đang về. Chợ mây núi Cấm (Tịnh Biên) là một nơi như thế. Nơi đây không những đủ để ta thỏa sức "săn mây" nơi non ca,o mà còn mang đến cho ta trải nghiệm vừa lạ, vừa quen với phiên “chợ mây” độc đáo của những phụ nữ miền sơn cước.
    Thứ bảy, 06 Tháng 2 2021 15:58
  • Tết về Cần Thơ!
    Hôm nay đã là 24 tháng Chạp, không khí Tết rộn ràng khắp mọi nẻo đường, góc phố của TP Cần Thơ. Đón Tết Tân Sửu, đô thị Cần Thơ như được khoác thêm áo mới khi địa phương, cơ quan, đơn vị, người dân trang hoàng phố phường, nhà cửa thật đẹp. Nhiều hoạt động mừng Xuân mới cũng được tổ chức từ nhiều ngày qua.
    Thứ bảy, 06 Tháng 2 2021 07:34
  • Xâm nhập mặn ở đồng bằng sông Cửu Long tăng cao dịp Tết Nguyên đán
    Theo dự báo của Viện Khoa học Thủy lợi miền nam, nguồn nước mùa khô 2020 - 2021 về đồng bằng sông Cửu Long thấp, khả năng hạn hán, xâm nhập mặn xảy ra ở mức nghiêm trọng. Nước mặn lên cao nhất đúng dịp Tết Nguyên đán (từ ngày 8-2 đến 16-2).
    Chủ nhật, 31 Tháng 1 2021 07:50
  • Nét đẹp chợ hoa Xuân Tân Sửu năm 2021
    Tết Nguyên đán Tân Sửu năm 2021 cận kề, trong tiết trời se lạnh, trên những tuyến đường, phố xá đã xuất hiện chợ hoa xuân với nhiều chủng loại hoa được người nông dân trồng bán Tết, với hương sắc rực rỡ, tươi thắm nhất nhằm cung cấp cho người tiêu dùng mua về trưng đón Tết cho một năm mới may mắn, an khang, hạnh phúc.
    Thứ bảy, 30 Tháng 1 2021 15:47
  • Thừa Thiên Huế hỗ trợ người dân ở Hội An ra bán cây cảnh dịp Tết
    Tỉnh Thừa Thiên Huế hỗ trợ các hộ nông dân ở TP.Hội An về mặt bằng để buôn bán hoa, cây cảnh trong dịp Tết Tân Sửu năm 2021.
    Thứ sáu, 29 Tháng 1 2021 12:24
  • Đảm bảo an toàn thực phẩm Tết Nguyên đán
    Những ngày qua, hoạt động kiểm tra an toàn thực phẩm đã được đẩy mạnh, thực hiện đồng loạt ở nhiều địa bàn của tỉnh nhằm đảm bảo an toàn thực phẩm, phòng ngừa ngộ độc thực phẩm trong dịp Tết Nguyên đán Tân Sửu.
    Thứ năm, 28 Tháng 1 2021 10:13
  • Nghề làm nhang vào vụ Tết
    Tết Nguyên đán Tân Sửu năm 2021 đang đến rất gần. Vào những ngày nay, các hộ làm nhang ở các làng nghề, các địa phương trong tỉnh An Giang đang tất bật sản xuất để kịp đơn hàng phục vụ nhu cầu của người dân trong và ngoài tỉnh.
    Chủ nhật, 24 Tháng 1 2021 15:44
  • Khám chữa bệnh, phát thuốc và tặng quà cho người dân nghèo Đà Nẵng
    Ngày 23-1, Bệnh Viện Hoàn Mỹ Đà Nẵng phối hợp Hội Chữ thập đỏ TP Đà Nẵng tổ chức chương trình Xuân Yêu Thương 2021 - Khám chữa bệnh, phát thuốc và tặng quà cho người dân khó khăn tại xã Hòa Khương, Hòa Vang.
    Chủ nhật, 24 Tháng 1 2021 07:58
  • Cải thiện chất lượng môi trường nông thôn
    Xác định vấn đề môi trường - cảnh quan là yếu tố cốt lõi để phát triển nông thôn bền vững. Những năm qua, TP Cần Thơ đã chỉ đạo tăng cường triển khai nhiều hoạt động bảo vệ môi trường (BVMT) trong sản xuất nông nghiệp, nông thôn. Qua đó, từng bước kiểm soát và hạn chế mức độ gia tăng ô nhiễm, góp phần quan trọng tạo nên những vùng quê đáng sống...
    Thứ bảy, 23 Tháng 1 2021 07:16
  • Lịch nghỉ Tết Nguyên đán 2021 của các ngân hàng
    Lịch nghỉ Tết Nguyên đán 2021 của các ngân hàng dựa theo lịch nghỉ Tết Nguyên đán 2021 đã được Nhà nước thông qua.
    Thứ ba, 19 Tháng 1 2021 22:53
  • Rộn ràng mùa tôm càng xanh trên đất lúa Cà Mau
    Người dân huyện Thới Bình, Cà Mau đang vào vụ thu hoạch tôm càng xanh đón Tết với năng suất đạt khá cao nên người dân có vụ mùa thành công.
    Thứ ba, 19 Tháng 1 2021 22:46
  • Sẵn sàng cung ứng hàng hóa Tết
    Thời điểm cận kề Tết Nguyên đán cũng là lúc các doanh nghiệp trên địa bàn thành phố chuẩn bị nguồn hàng dự trữ, đảm bảo cung ứng kịp thời với đầy đủ chủng loại, phục vụ nhu cầu mua sắm của người dân. Bên cạnh việc đảm bảo nguồn hàng được cung ứng thông suốt qua mọi kênh mua sắm, ngành chức năng thành phố cũng chủ động vào cuộc bình ổn thị trường Tết, đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm, chống hàng gian, hàng giả, bảo vệ quyền lợi của người tiêu dùng.
    Thứ hai, 18 Tháng 1 2021 10:24