Nhọc nhằn hạt gạo thời hạn mặn

Chủ nhật, 28 Tháng 6 2020 16:39
Nhìn thấy sự nhọc nhằn của người nông dân để làm ra hạt gạo, càng thấm câu: "Dẻo thơm một hạt đắng cay muôn phần"! Nên càng phải thương họ hơn và trân trọng hạt gạo nhiều hơn
Tôi vẫn nhớ rõ lần đầu tiên nhà tôi trồng lúa 2 vụ cách đây trên 30 năm. Hồi đó, quê tôi chỉ làm lúa mùa, một vụ. Không phải người dân quê tôi có việc khác làm nên không chí thú chuyện trồng lúa mà chính vì xứ đó có gần nửa năm nước mặn, chỉ có mùa mưa mới có nước ngọt để cấy lúa.
 
Thử nghiệm lúa ngắn ngày thất bại
 
Người quê tôi chỉ quen trồng lúa mùa, giống cũ, năng suất thấp nhưng an toàn. Ấy vậy mà năm đó, ba tôi tìm đâu ra được giống lúa ngắn ngày (hồi đó chỉ ở miệt Long An, Tiền Giang…, các vựa lúa thực sự mới trồng lúa ngắn ngày) đem về trồng vụ đầu.
 
Sau vài cơn mưa đã thực vào mùa, nước kinh đã ngọt trở lại, người dân quê tôi mới bắt đầu làm đất, gieo mạ thì ba tôi đã xuống vụ lúa mới. Không phải gieo mạ, nhổ mạ rồi mới cấy, vụ đầu ba tôi đem lúa giống đã ủ sẵn ra sạ… Mọi thứ cũng khá thuận lợi cho đến lúc lúa bắt đầu ngậm sữa. Không biết ở đâu, rầy nâu kéo về rất nhiều. Ba tôi đi tìm thuốc xịt nhưng không hiệu quả. Ông phải dùng vợt đi… xúc về cho vịt ăn. Cũng không ăn thua, sau đó phải thả vịt vào cho chúng rỉa bớt rầy! Vì không trừ được hết rầy nên lúa thất, một số thì bị lép hạt, một số bị chết cây. Khi số còn lại đã chín thì chim sẻ ở đâu bay về hàng đàn, ngày nào anh em chúng tôi cũng đi gõ thùng thiếc, nắp xoong để đuổi chim… Bởi cả vùng chưa có nơi nào có lúa nên rầy và chim rủ nhau đến ruộng nhà tôi, rốt cuộc vụ lúa đó thu hoạch xong mà ba mẹ tôi cứ thở dài: Biết vậy khỏi làm cho đỡ cực.
Nhọc nhằn hạt gạo thời hạn mặn - Ảnh 1.
Nông dân vẫn nhọc nhằn làm ra hạt lúa, nhất là ở những vùng hạn mặn Ảnh: NGỌC TRINH
 
Nhưng đâu chỉ có vậy. Vụ sạ đã làm đẩy lùi vụ mùa. Trong khi ruộng người đã cấy xong thì ruộng nhà tôi lúa còn chưa chín. Lúc lúa nhà vừa gặt thì lúa người đã xanh. Lúc lúa nhà vụ mới cấy xong thì lúa người có chỗ đã chuẩn bị trổ đòng. Đến khi lúa nhà trổ đòng thì rủi thay, năm đó mưa ngưng sớm, nước kinh bắt đầu "cứng"; đến mùa nước nổi thì lúa vẫn chưa chín nên bị ngã rạp. Cuối cùng, ba tôi phải huy động bà con (lúc đó đã gặt xong rồi) đến gặt chạy lũ nhưng lúa thì chưa chín tới và chẳng nặng tay... Cả 2 vụ lúa năm đó cộng lại, bồ lúa nhà tôi chỉ thêm được chút ít mà cả nhà ai cũng cực, kể cả thằng em út lúc đó mới 4-5 tuổi đã phải gõ nắp xoong điếc tai!
 
Thiên tai hay nhân tai?
 
Mùa khô năm nay diễn ra đồng thời 2 thảm họa: dịch Covid-19 và hạn mặn ở miền Tây. Đã 30 năm nay, gia đình tôi chuyển đến sống ở miền Đông Nam Bộ, không còn làm ruộng nữa. Nhưng chúng tôi vẫn quan tâm đến việc làm lúa, không chỉ vì liên quan đến cái ăn hằng ngày mà còn vì nặng lòng với quê hương xứ sở! Hằng ngày, tôi đọc báo, nhìn những tấm ảnh lúa đã sắp trổ đòng giờ xác xơ trên thửa ruộng khô cằn mà ứa nước mắt. Bà con mình bây giờ nhiều nơi đã làm lúa ba vụ, năng suất trên dưới chục tấn mỗi mẫu ở từng vụ (trước đây, người quê tôi làm chỉ trên dưới 5 tấn) nhưng mất trắng một vụ thì giảm đi 1/3 sản lượng, giảm đi ngần ấy thu nhập hoặc hơn nữa. Có tấm ảnh hay clip nào đó đặc tả bàn tay người nông dân nhăn nheo nhổ lấy bụi lúa mà xót xa làm sao! Hay clip phỏng vấn một người nói như sắp khóc vì người ta phải đi thuê đất trồng lúa, bây giờ không chỉ mất trắng mà còn nợ tiền thuê… Nhìn ảnh trâu bò nhởn nhơ gặm… lúa mà đau lòng, khi "hạt ngọc trời" không thể kết ngọc giữa cái nắng chói chang và nước mặn đắng…
 
Nhiều tỉnh vùng đồng bằng sông Cửu Long đã tuyên bố tình huống khẩn cấp khi hạn mặn vượt mức đỉnh của năm 2016. Ảnh hưởng không chỉ đến lúa mà còn hàng loạt vườn cây ăn trái và cả nước sinh hoạt cũng trở nên khan hiếm. Ai đó đã nói hạn mặn cũng như các thiên tai khác có tính chu kỳ nhưng giờ đây, chu kỳ đó ngày càng ngắn lại. Và cũng có người đã nói, đây là thiên tai hay nhân tai, khi việc sử dụng nước của dòng Cửu Long giờ đây đã có nhiều điều bất ổn?
 
Vị mặn của hạt cơm
 
Những ngày phải giãn cách xã hội, dường như người ta ăn cơm nhiều hơn, bằng chứng là lượng gạo được bán ra tăng và giá cũng tăng đôi chút! Nhưng giữa lúc lo lắng về dịch Covid-19, có thể không nhiều người nhận ra vị dẻo thơm của hạt gạo có pha cả vị mặn, không chỉ vị mặn ở sự nhọc nhằn của người nông dân mà còn cả vị mặn của nước đã nhiễm đến gần mười phần ngàn. Tất nhiên, gạo ta đang ăn đây gần như đều được làm từ các vụ trước nhưng trong một xúc cảm mang tính ẩn dụ, phải chăng ai đó trong chúng ta đã không nhớ nhiều đến vị mặn ấy vẫn còn đang diễn ra và không biết lúc nào mới kết thúc?
 
Trong bối cảnh đó, sự thích nghi là điều phải tính tới. Lúa hiện giờ chỉ chịu đến độ mặn tối đa bốn phần ngàn, vậy cần lai tạo ra giống lúa chịu mặn tốt hơn không? Nếu không có, cần tìm cây khác thay thế trồng ở đất ấy không? Đất không trồng lúa thì có thể nuôi loài gì đó được không?... Những điều đó, bản thân người nông dân không tự định đoạt được!
 
Nhìn thấy sự nhọc nhằn của người nông dân để làm ra hạt gạo, ta càng thấm câu: "Dẻo thơm một hạt đắng cay muôn phần"! Nên càng phải thương họ hơn và trân trọng hạt gạo nhiều hơn! 
 
Mãi đến gần đây, khi nghề trồng lúa được thực hiện với quy mô lớn, áp dụng cơ giới hóa ngày càng nhiều, sản lượng xuất khẩu ngày càng lớn thì người nông dân mới khấm khá hơn trước. Nhưng vẫn còn rất nhiều người sản xuất nhỏ lẻ, lệ thuộc thời tiết và thương lái, lại chịu thiệt nhiều hơn khi có rủi ro và họ lại chiếm số lượng đáng kể. Biết đâu, ta ăn chén cơm có những hạt cơm mặn hơn là của những người này?
 
NGUYỄN MINH HẢI - (nld.com.vn)
T/h: H.Phong (dongbang.vn)

Bài viết mới nhất của Đời Sống

  • Có những tấm lòng như thế!
    Ở rạch sông Ông Chưởng có một nông dân nuôi hàng ngàn cá tra sông tự nhiên trước bến sông nhà chỉ để ngắm. Đó là anh Đinh Vũ Tâm (sinh năm 1970, ngụ tại ấp Long Hòa 2, xã Long Kiến, Chợ Mới, An Giang) từ ngẫu nhiên rửa tay đàn cá con bu quanh, thấy vậy anh cho ăn mỗi ngày, đến nay đã dẫn dụ được đàn cá tra quý hiếm, cá vồ, cá chim trắng, cá he... tìm đến trú ngụ dưới bến sông nhà với số lượng hàng ngàn con thường xuyên lên ăn mồi, dù không rào chắn.
    Thứ sáu, 10 Tháng 7 2020 13:53
  • An Giang chủ động ứng phó thiên tai
    An Giang là tỉnh đầu nguồn ĐBSCL, diện tích 3.536km2, với khoảng 1,9 triệu dân. Tỉnh có trên dưới 100km đường biên giới với nước bạn Campuchia. Địa hình An Giang có nhiều sông ngòi: Sông Tiền, Sông Hậu, sông Vàm Nao, sông Bình Di, sông Châu Đốc cùng với nhiều kênh rạch lớn: Vàm Sáng, Ông Chưởng, Long Xuyên, Vĩnh Tế... An Giang còn là 1 trong 2 tỉnh ở ĐBSCL (cùng với Kiên Giang) có địa hình đặc thù vừa có đồng bằng và đồi núi. Do đó, địa phương thường xuyên bị ảnh hưởng của thiên tai: lũ, giông lốc, sét, hạn kiệt, mưa trái mùa và sạt lở đất bờ sông, kênh rạch…
    Thứ ba, 07 Tháng 7 2020 22:46
  • Trồng táo trong nhà lưới
    Mô hình trồng táo trong nhà lưới tại ấp Mỹ Lợi (xã Mỹ Phú, Châu Phú, An Giang) của ông Nguyễn Văn Chín đang bước vào vụ thu hoạch, hiệu quả mang lại rất khả quan. Tận dụng lợi thế nằm cặp Quốc lộ 91, ông Chín còn kết hợp cho khách tham quan, hái trái tại vườn, góp phần phát triển du lịch sinh thái vườn cây ăn trái tại địa phương.
    Thứ ba, 07 Tháng 7 2020 13:58
  • Mỹ An chủ động trữ nước mưa, nước ngọt
    Thực hiện chỉ đạo của Huyện ủy, UBND huyện, Ủy ban MTTQ Việt Nam huyện và Đảng ủy xã, trong những tháng đầu năm 2020, Ủy ban MTTQ Việt Nam xã Mỹ An đã xây dựng kế hoạch phối hợp các tổ chức thành viên triển khai, quán triệt đến các đoàn thể xã, các ấp tuyên truyền, vận động người dân chủ động trữ nước mưa, nước ngọt khi mùa mưa đến. Xã đã tuyên truyền được gần 90 cuộc, với hơn 1.900 lượt cán bộ, đoàn viên, hội viên và nhân dân tham dự.
    Thứ hai, 06 Tháng 7 2020 11:00
  • Thiếu hàng vạn liều vắc-xin bạch hầu
    Ngày 4-7, một lãnh đạo Sở Y tế Đắk Nông cho biết ngành y tế tỉnh đang thực hiện các biện pháp để ngăn chặn sự lây lan của bệnh bạch hầu. Trên địa bàn tỉnh đã ghi nhận thêm 1 trường hợp dương tính với vi khuẩn bạch hầu tại bon Bu N’doh, xã Đắk Wer, huyện Đắk R’lấp, nâng tổng số ca mắc bệnh bạch hầu lên 16.
    Chủ nhật, 05 Tháng 7 2020 16:42
  • Nòng cốt của công tác phòng, chống bạo lực gia đình
    Hội LHPN quận Ninh Kiều luôn quan tâm vấn đề phòng, chống bạo lực gia đình (BLGĐ). Tuyên truyền về công tác này được thực hiện dưới nhiều hình thức đa dạng, phong phú, đem lại hiệu quả tích cực.
    Chủ nhật, 05 Tháng 7 2020 07:16
  • Sạt lở và răn nứt tại tuyến Tây sông Hậu gần Quốc lộ 91, thuộc ấp Vĩnh Thuận, xã Vĩnh Thạnh Trung
    Khoảng 0 giờ, ngày 3-7, tuyến bờ Tây sông Hậu phía dưới cầu Vịnh Tre khoảng 100m, tại khu vực tổ 9, ấp Vĩnh Thuận, xã Vĩnh Thạnh Trung (Châu Phú, An Giang) đã xảy ra sạt lở đoạn kè bờ sông Hậu (kè do người dân địa phương làm nhiều năm trước), dài khoảng 10m, ăn sâu vào bờ khoảng 2m.
    Thứ bảy, 04 Tháng 7 2020 15:46
  • Sôi nổi khởi động hè tình nguyện
    Qua 1 tuần ra quân Chiến dịch Thanh niên tình nguyện (TNTN) hè năm 2020, tuổi trẻ TP Cần Thơ đã thực hiện nhiều công trình, phần việc vì cuộc sống cộng đồng. Với chủ đề “Vì thành phố văn minh, xanh - sạch - đẹp” và phương châm “Sáng tạo - thiết thực - hiệu quả - an toàn”, mỗi cơ sở Đoàn phấn đấu thực hiện ít nhất 1 công trình, phần việc, trong đó chú trọng các hoạt động tình nguyện tại chỗ.
    Thứ bảy, 04 Tháng 7 2020 07:22
  • Nuôi cá lồng bè trên biển thu về hàng nghìn tỷ đồng/năm
    Nuôi cá lồng bè trên biển là lĩnh vực kinh tế biển quan trọng của tỉnh Kiên Giang trong thực hiện “Chiến lược biển Việt Nam đến năm 2020”.
    Thứ sáu, 03 Tháng 7 2020 08:29
  • Hương vị rừng Bảy Núi
    Mùa mưa đến cũng là lúc cây rừng Bảy Núi đơm bông, kết trái. Với nhiều người, trái cây rừng tuy không cao lương mỹ vị nhưng lại ẩn chứa tình cảm của quê hương, phảng phất một chút tuổi thơ của những ai lớn lên trong cái nắng, cái mưa của vùng Bảy Núi.
    Thứ sáu, 03 Tháng 7 2020 08:06
  • Sông Cần Thơ không ngừng sạt lở, dân bỏ nhà tìm chỗ ở đậu
    “Đinh ninh là con lộ này nó không đến nỗi, còn đi tới lui được thành ra tôi cũng cố gắng ở, rồi tìm cách giải quyết. Nhưng vụ lở sau trận mưa lớn hôm qua thì tôi thấy bế tắt quá rồi. Trong chiều nay hoặc ngày mai là tôi phải dọn đi” – ông Nguyễn Công Quy (69 tuổi, ngụ phường An Bình, quận Ninh Kiều, TP Cần Thơ) người dân có nhà bị ảnh hưởng sạt lở trên sông Cần Thơ chia sẻ.
    Thứ hai, 29 Tháng 6 2020 14:21
  • Xót lòng trẻ em lao động sớm
    Ở độ tuổi “ăn chưa no, lo chưa tới”, thế nhưng vì cuộc sống nghèo khó mà nhiều trẻ em phải sớm theo cha mẹ đi lao động kiếm tiền. Việc phải tham gia lao động sớm khiến các em dễ bị lôi kéo vào những hành vi vi phạm pháp luật, tệ nạn xã hội, bị tổn thương và có nguy cơ cao bị lạm dụng, bóc lột, xâm hại…
    Chủ nhật, 28 Tháng 6 2020 09:38
  • Câu chuyện trà mãng cầu Thanh Nam
    Thấy đầu ra nông sản không ổn định, chàng trai trẻ Hồ Thanh Nam (ấp Hòa Phú, xã Định Thành, Thoại Sơn, An Giang) đem trái mãng cầu xiêm chế biến thành trà mãng cầu; liên kết xây dựng vùng nguyên liệu để bà con yên tâm canh tác. Sản phẩm độc đáo của Nam đang được hỗ trợ xét công nhận sản phẩm OCOP tỉnh An Giang năm 2020.
    Thứ bảy, 27 Tháng 6 2020 15:52
  • Sáng tạo trong chống rác thải nhựa
    Rác thải nhựa là vấn đề bức thiết mang tính toàn cầu. Thực hiện lời kêu gọi của Thủ tướng Chính phủ về chống rác thải nhựa, TP Cần Thơ tích cực triển khai quyết liệt các giải pháp. Qua đó, xuất hiện nhiều mô hình hay, cách làm sáng tạo mang lại hiệu quả thiết thực, từng bước nâng cao nhận thức, tạo lập thói quen hạn chế sử dụng bọc ni lông và sản phẩm nhựa dùng một lần...
    Thứ bảy, 27 Tháng 6 2020 07:21
  • Mùng Năm tháng Năm
    Thứ tư, 24 Tháng 6 2020 14:01
  • Khởi nghiệp với nghề chế biến cá khô
    Nghề chế biến cá khô từ lâu trở thành nghề truyền thống ở xã Vĩnh Xương (TX. Tân Châu, An Giang). Đã có nhiều gia đình vươn lên làm giàu từ nghề cá khô cũng như những thanh niên trẻ nuôi chí lập nghiệp từ đây. Điển hình là mô hình khởi nghiệp với nghề chế biến cá khô để phát triển kinh tế của anh Trần Văn Đức (sinh năm 1988, ngụ ấp 1, xã Vĩnh Xương).
    Thứ tư, 24 Tháng 6 2020 10:01
  • Gạch sinh thái - giải pháp phòng, chống rác thải nhựa
    Ecobrick - viên gạch sinh thái, một trong những giải pháp chống rác thải nhựa tối ưu được chia sẻ rộng rãi thời gian qua. Lấy ý tưởng làm gạch sinh thái, tuyên truyền cho sinh viên tầm quan trọng của môi trường và ý thức phòng, chống rác thải nhựa, Đoàn Trường Cao đẳng Nghề An Giang đã tổ chức cuộc thi làm viên gạch sinh thái. Tuy mang quy mô cấp trường nhưng cuộc thi được đông đảo sinh viên tham gia vì mục đích và ý nghĩa nhân văn.
    Thứ ba, 23 Tháng 6 2020 11:01
  • Người ''cứu'' kênh Kiều Hạ
    Dòng kênh Kiều Hạ thuộc ấp Phú Hòa, xã Tân Phú Đông (TP.Sa Đéc) đã trở nên thông thoáng, sạch sẽ, hết rác là nhờ công của ông Trương Hùng Minh (48 tuổi). Mới đây, UBND TP.Sa Đéc đã tặng Giấy khen về gương người tốt, việc tốt cho ông Minh.
    Thứ ba, 23 Tháng 6 2020 08:56
  • Các món có mặt trong mâm cúng ngày Tết Đoan Ngọ
    Tết Đoan Ngọ ở miền Bắc thường có cơm rượu nếp cẩm, bánh gio còn miền Nam lại có bánh bá trạng và chè trôi nước...
    Thứ ba, 23 Tháng 6 2020 08:29
  • Xu hướng nóng, Người lao động nghỉ việc chuyển sang kinh doanh online
    Mặc dù đang làm kỹ sư xây dựng cho một tập đoàn lớn lương tháng hơn 20 triệu nhưng anh Minh vẫn quyết định nghỉ việc ở nhà khởi nghiệp kinh doanh online với mong muốn chủ động được thời gian, không bị gò bó, không bị áp lực, tự do mà vẫn kiếm thu nhập cao từ việc kinh doanh này.
    Thứ hai, 22 Tháng 6 2020 23:27
  • Hà Nội bước vào những ngày nắng nóng đỉnh điểm
    Từ hôm nay (22/6), Hà Nội có nắng nóng gay gắt, có nơi đặc biệt gay gắt với nền nhiệt độ cao nhất phổ biến 37-39 độ, có nơi trên 39 độ.
    Thứ hai, 22 Tháng 6 2020 23:10
  • Cơ hội quảng bá hình ảnh Đồng Tháp tới cả nước
    Phát thanh là kênh thông tin chính thống đáng tin cậy, luôn đi đầu trong việc truyền tải những chủ trương, chính sách tới người dân địa phương.
    Thứ hai, 22 Tháng 6 2020 13:43
  • Thay đổi nhận thức người tiêu dùng
    Thời gian qua, lực lượng quản lý thị trường đã kiểm tra, tạm giữ, tịch thu nhiều mặt hàng giả như: thực phẩm, mỹ phẩm, trong đó chủ yếu là hàng thời trang, thuốc bảo vệ thực vật giả. Để hạn chế tình trạng này, mỗi người hãy là người tiêu dùng thông thái, trước hết là bảo vệ quyền lợi của mình và có thể góp phần đấu tranh chống hàng giả, hàng kém chất lượng.
    Thứ hai, 22 Tháng 6 2020 13:38
  • Nông dân Hậu Giang nuôi ong thụ phấn cho dưa
    Nhờ áp dụng mô hình nuôi ong thụ phấn cho dưa, thu nhập của người nông dân miền Tây đã tăng lên đáng kể.
    Thứ hai, 22 Tháng 6 2020 08:41
  • Tăng cường trợ giúp hộ nghèo, cận nghèo
    Phấn đấu đến cuối năm 2020 giảm tỷ lệ hộ nghèo còn 0,33% (giảm 37 hộ nghèo, tương đương 1,02%), phường Long Hưng, quận Ô Môn, đã triển khai đồng bộ các chương trình, chính sách trợ giúp; tích cực vận động xã hội hóa để chăm lo tốt hơn nữa cho hộ nghèo, cận nghèo, khó khăn, hướng đến mục tiêu giảm nghèo bền vững.
    Chủ nhật, 21 Tháng 6 2020 07:20