Công dân số - nền tảng để chuyển đổi số

Chủ nhật, 21 Tháng 2 2021 16:18
Người dân với tư cách các công dân số phải tích cực hợp tác bằng cách chủ động sử dụng các dịch vụ số
Một trong 3 khâu đột phá chiến lược được nêu lên trong Nghị quyết Đại hội Đảng XIII là chú trọng phát triển hạ tầng thông tin, viễn thông, tạo nền tảng cho công cuộc chuyển đổi số (CĐS) quốc gia, từng bước phát triển kinh tế số, xã hội số. Người thực hiện cũng như vận hành một quốc gia số chính là các công dân số. Vì vậy, trước hết và điều kiện nền tảng cho CĐS thành công là hình thành cộng đồng công dân số.
 
Số hóa thủ tục hành chính, giấy tờ
 
Theo định nghĩa của Karen Mossberger, một trong nhóm tác giả của cuốn sách "Quyền công dân số: internet, xã hội và sự tham gia", công dân số là người dùng công nghệ thông tin để tham gia vào các hoạt động của xã hội, chính trị và chính quyền. Công dân số là những người sử dụng internet thường xuyên và hiệu quả.
 
Nguyên nhân nền tảng của việc Việt Nam có nhiều người dùng internet hàng đầu thế giới chính là độ phủ sóng internet cũng thuộc hàng đầu thế giới, kết hợp với khả năng người dân dễ dàng tiếp cận với internet rất cao. Việt Nam là 1 trong 20 nước có số người sử dụng internet cao nhất thế giới. Theo thống kê của We Are Social/Hootsuite vào tháng 1, trong tổng số dân hơn 97 triệu người của Việt Nam, có tới 68,72 triệu người sử dụng internet, chiếm 70,3% tổng số dân.
 
Trong thời gian gần đây, đặc biệt là trong năm 2020 khi cả thế giới khốn đốn vì đại dịch Covid-19, Việt Nam cho thấy rõ quyết tâm tiến hành công cuộc CĐS một cách toàn diện trên quy mô quốc gia. Ngay từ bộ máy quản lý đất nước cao nhất cũng đã thể hiện rõ ý chí và quyết tâm tiến hành CĐS. Chưa bao giờ như hiện nay, Việt Nam có rất nhiều thuận lợi thúc đẩy công cuộc CĐS, có thể biến đại dịch Covid-19 với những đặc thù khác thường của nó thành một cơ hội để đẩy nhanh tiến trình số hóa toàn diện quốc gia. Xã hội thật sự có nhu cầu phải CĐS nhanh và hiệu quả. Trong thời gian đại dịch bùng phát, cả xã hội đã cùng học hành, làm việc online, hầu như mọi hoạt động xã hội truyền thống giờ đây diễn ra trên không gian mạng, hàng loạt dịch vụ công, dịch vụ tư đã được chuyển lên mạng. Tất cả giúp người dân làm quen và thấy rõ hơn giá trị và lợi ích của CĐS.
 
Để phát triển giáo dục số, ngành giáo dục đã xây dựng được cơ sở dữ liệu, số hóa thông tin của gần 53.000 trường học các cấp, 25 triệu học sinh và 1,5 triệu giáo viên và cán bộ quản lý giáo dục. Tết Tân Sửu 2021 đến giữa tình hình bùng phát dịch trong nước căng thẳng, cũng là cái Tết được số hóa toàn diện nhất từ trước đến nay. Các nền tảng dịch vụ số như Google, TikTok… đều xây dựng hàng loạt chương trình giúp người dân có thể vui Tết trên internet. Các sàn thương mại điện tử kết hợp với các dịch vụ giao chuyển hàng hóa đã đẩy mạnh hoạt động phục vụ nhu cầu mua sắm Tết của người dân. Các ngân hàng và các trung gian thanh toán như ví điện tử đã tăng cường dịch vụ thanh toán điện tử, thậm chí lì xì số.
Công dân số - nền tảng để chuyển đổi số - Ảnh 1.
TP Hà Nội cấp thẻ CCCD có chip cho người dân Ảnh: Nguyễn Hưởng
 
Năm 2020, Việt Nam đã đạt được những đột phá trong việc đưa dịch vụ hành chính công lên internet, thực hiện việc ứng dụng dịch vụ công trực tuyến, góp phần đẩy nhanh quá trình hiện thực hóa Chính phủ điện tử. Đến trung tuần tháng 8-2020, Cổng Dịch vụ Công quốc gia đã tích hợp, cung cấp được hơn 1.000 dịch vụ công trực tuyến. Và sau 1 năm vận hành, tính đến tháng 12-2020, cổng đã đem lại nhiều tiện ích cho người dân, đồng thời giúp xã hội tiết kiệm được tổng chi phí trên 6.700 tỉ đồng/năm. Các quy định pháp lý về số hóa các thủ tục, giấy tờ đã được Việt Nam hoàn thiện dần là những nền tảng cho các công dân số.
 
Từ tháng 2 năm nay, Việt Nam bắt đầu cấp thẻ căn cước công dân (CCCD) có gắn chip điện tử giúp chống giả mạo tốt hơn, tạo cơ sở cho người dân tham gia tiện lợi hơn vào các lĩnh vực số. Theo Luật Xuất cảnh, nhập cảnh của công dân Việt Nam 2019, kể từ ngày 1-7-2020, Việt Nam bắt đầu phát hành hộ chiếu điện tử có gắn chip lưu giữ thông tin nhưng do bị ảnh hưởng bởi dịch Covid-19 nên cơ quan chức năng vẫn chưa thể triển khai theo kế hoạch. Theo Luật Cư trú năm 2020, từ ngày 1-7-2021, Việt Nam sẽ bỏ phương thức quản lý cư trú truyền thống thông qua sổ hộ khẩu, sổ tạm trú để chuyển sang quản lý bằng số hóa. Để tránh xáo trộn, sổ hộ khẩu, sổ tạm trú đã được cấp vẫn được sử dụng và có giá trị như giấy tờ, tài liệu xác nhận về cư trú cho đến hết ngày 31-12-2022. Ngay từ năm 2009, Luật Khám bệnh, chữa bệnh đã công nhận bệnh án điện tử và vào tháng 12-2018, Bộ Y tế đã ban hành Thông tư 46/2018/TT-BYT quy định hồ sơ bệnh án điện tử.
 
Dùng thành thạo mạng xã hội là lợi thế
 
Rõ ràng, sau một năm 2020 phải sống trong môi trường được số hóa gần như toàn diện với những mức độ khác nhau, người dân đã quen nhiều hơn bao giờ hết với một xã hội số.
 
Ở đây, việc xây dựng cộng đồng công dân số phải bao gồm cả 2 vế. Một là, các nhà cung cấp các loại hình số hóa phải bảo đảm vừa đem lại lợi ích cho mình, đồng thời phải định hướng phục vụ người dân. Hai là, người dân với tư cách các công dân số phải tích cực hợp tác bằng cách chủ động sử dụng các dịch vụ số. Thực tế công dân số ở Việt Nam hiện nay chủ yếu là tự phát và là những người sử dụng các mạng xã hội. Việc chuyển họ vào một môi trường xã hội số, kinh tế số mà khởi đầu từ chính quyền số không hề dễ dàng và nhanh chóng. Tuy nhiên, cản trở chủ yếu chính là thói quen và việc người dân dùng mạng xã hội thành thạo chính là lợi thế để trở thành những công dân số thực thụ.
 
Vì thế, điều quan trọng nhất là cơ quan hữu trách - ở đây là bộ máy quản lý nhà nước - phải chuẩn bị sẵn giải pháp để duy trì được hoạt động số đã hình thành và hoạt động trong mùa dịch Covid-19. Nếu không, nhiều khả năng người ta sẽ quay lại "truyền thống" như cũ và lại là một cơ hội nữa bị bỏ lỡ. 
Gấp rút cập nhật dữ liệu quốc gia về dân cư
 
Ngày 20-2, đại diện Bộ Công an cho biết đối với dự án Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, Bộ Công an đã chỉ đạo công an các địa phương lập ban chỉ đạo dự án và triển khai quyết liệt, phối hợp chặt chẽ với các sở, ban, ngành và UBND cấp quận, huyện đẩy nhanh tiến độ thu thập, cập nhật dữ liệu quốc gia về dân cư. Đến nay, công an nhiều tỉnh, TP đã cơ bản hoàn thành việc thu thập phiếu thông tin dân cư phục vụ xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư. Theo đó, khi công dân làm các thủ tục hành chính có liên quan sẽ không cần xuất trình sổ hộ khẩu, sổ tạm trú mà dữ liệu sẽ được khai thác thông tin trong Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư thông qua mã số định danh cá nhân.
 
Ng.Hưởng
 
Phạm Hồng Phước - (nld.com.vn)
T/h: H.Phong (dongbang.vn)

Bài viết mới nhất của Công Nghệ

  • Giải pháp phát triển thị trường khoa học và công nghệ
    Thị trường khoa học và công nghệ (KH và CN) đã trải qua hơn 10 năm phát triển và đã đạt được nhiều kết quả đáng khích lệ. Trong đó, đáng chú ý là hệ thống pháp luật về phát triển thị trường KH và CN được hoàn thiện, chất lượng nguồn cung - cầu được nâng cao và tăng số lượng các tổ chức trung gian hỗ trợ phát triển thị trường KH và CN.
    Thứ bảy, 17 Tháng 4 2021 08:15
  • Ứng dụng công nghệ 4.0 dự báo hạn mặn tại đồng bằng sông Cửu Long
    Để giúp người dân khu vực đồng bằng sông Cửu Long kịp thời ứng phó, phòng chống hạn mặn trong điều kiện biến đổi khí hậu được dự báo với tần suất thường xuyên, mức độ nghiêm trọng và khốc liệt hơn thời gian tới, Nhà máy nước Nhị Thành (Long An) đã kết hợp với Trường đại học Thủy lợi miền Nam phát triển phần mềm dự báo mức độ xâm nhập mặn trên sông Mê Công.
    Thứ bảy, 10 Tháng 4 2021 08:12
  • Laptop ngày càng rẻ và “ngon”
    Hiện nay, laptop không còn là thứ tài sản mà là công cụ để “kiếm cơm”, học tập từ học sinh tiểu học cho đến đại học, nhất là trong mùa dịch Covid-19 năm ngoái tới nay. Cùng cấu hình, nhưng laptop đang có xu hướng ngày càng rẻ, tính theo mức thu nhập và tiêu dùng trung bình của người lao động.
    Thứ tư, 07 Tháng 4 2021 08:22
  • AIoT tăng hiệu năng cho người dùng
    IoT và AI đã kết hợp thành AIoT để chuyển đổi dữ liệu IoT thành thông tin hữu ích nhằm cải thiện quá trình ra quyết định
    Chủ nhật, 04 Tháng 4 2021 16:30
  • Vi mạch bán dẫn - nền móng xây dựng công nghiệp công nghệ cao
    “Một trong những thách thức lớn nhất mà ngành công nghiệp vi mạch bán dẫn Việt Nam đang phải đối mặt đó là thiếu hụt nguồn nhân lực nghiêm trọng, cả về số lượng lẫn chất lượng. Về lâu dài, nó có thể cản trở tốc độ phát triển của toàn ngành bán dẫn và ảnh hưởng đến năng lực cạnh tranh của Việt Nam”.
    Chủ nhật, 04 Tháng 4 2021 08:06
  • Bộ TT-TT ra mắt ứng dụng i-Speed đo tốc độ truy cập internet Việt Nam
    Ngày 2-4, Bộ Thông tin và Truyền thông đã chính thức công bố ứng dụng i-Speed với mục tiêu trở thành công cụ đo tốc độ truy cập internet phổ biến tại Việt Nam. Ứng dụng được triển khai trên cả hai nền tảng iOS và Android, hỗ trợ người dùng chủ động đo và tự đánh giá tốc độ truy cập Internet của mình một cách trung thực, chính xác.
    Thứ bảy, 03 Tháng 4 2021 08:08
  • Samsung Galaxy Note 20, Note 20 Ultra giá chỉ còn 14,9 triệu đồng
    Samsung Galaxy Note 20 và Galaxy Note 20 Ultra đang được điều chỉnh giảm đến hơn 10 triệu đồng so với giá niêm yết ban đầu.
    Thứ sáu, 02 Tháng 4 2021 08:01
  • OPPO Reno5 Marvel Edition phiên bản giới hạn, chỉ 2.000 máy được bán tại Việt Nam ​
    OPPO chính thức ra mắt chiếc điện thoại phiên bản đặc biệt OPPO Reno5 Marvel Edition được phát triển dựa trên sự hợp tác giữa OPPO và Marvel. Sản phẩm nổi bật, mạnh mẽ với vẻ ngoài đậm chất “Avengers” kết hợp cùng sức mạnh công nghệ vốn có trên Reno5 – Smartphone bán chạy nhất đầu năm 2021 của OPPO.
    Thứ tư, 31 Tháng 3 2021 08:04
  • VinaPhone là đơn vị tiêu biểu về Chất lượng Dịch vụ Băng thông rộng Di động tại Việt Nam
    Ngày 25-3, trong khuôn khổ Hội thảo Băng rộng di động và cố định (World Mobile Broadband & ICT) năm 2021, VinaPhone đã được vinh danh là "Nhà cung cấp dịch vụ viễn thông tiêu biểu về Chất lượng Dịch vụ Băng thông rộng Di động".
    Thứ bảy, 27 Tháng 3 2021 16:32
  • Phát triển 5G và Hạ tầng băng rộng góp phần thúc đẩy quá trình chuyển đổi số tại Việt Nam
    Ngày 25-3, tại Hà Nội đã diễn ra Hội thảo Băng thông rộng di động và cố định (World Mobile Broadband & ICT) năm 2021. Đây là sự kiện quan trọng của các nhà quản lý, các chuyên gia viễn thông nhằm thúc đẩy sự phát triển của dịch vụ viễn thông tại thị trường Việt Nam.
    Thứ bảy, 27 Tháng 3 2021 07:58
  • Matebook D14 phiên bản card đồ họa AMD Radeon ™ RX Vega 10 giá 17.990.000 đồng
    Nhóm Kinh doanh Tiêu dùng Huawei tại Việt Nam đã chính thức mở bán máy tính xách tay thế hệ mới Huawei MateBook D14, phiên bản nâng cấp card đồ họa AMD Radeon ™ RX Vega 10 với nhiều quà tặng hấp dẫn.
    Thứ ba, 23 Tháng 3 2021 07:48
  • Báo chí ráo riết chuyển đổi số
    Nhiều tờ báo muốn chuyển đổi số toàn diện trong hoạt động của mình nhưng không biết bắt đầu từ đâu, dùng sản phẩm gì, giải pháp nào
    Chủ nhật, 21 Tháng 3 2021 16:17
  • Nghiên cứu phát triển xe tự hành cấp độ 4
    Tập đoàn Phenikaa cho biết, ngày 26-3 tới, Tập đoàn cùng các tổ chức quốc tế sẽ tổ chức Hội thảo quốc tế “Công nghệ tự hành và giao thông thông minh”, đồng thời ra mắt mẫu xe tự hành thông minh cấp độ 4 “Made in Vietnam” do Tập đoàn nghiên cứu phát triển.
    Chủ nhật, 21 Tháng 3 2021 07:56
  • Ra mắt nền tảng Quản lý an toàn thông tin VNPT MSS
    Ngày 19-3, VNPT đã chính thức ra mắt nền tảng Quản lý an toàn thông tin VNPT MSS - hệ miễn dịch không gian số, cung cấp vốn dịch vụ cho doanh nghiệp, gồm: giám sát an toàn thông tin, ứng cứu sự cố, điều tra truy vết và săn tìm mối nguy.
    Thứ bảy, 20 Tháng 3 2021 08:08
  • Xiaomi Redmi Note 10 nâng tiêu chuẩn smartphone tầm trung
    Xiaomi vừa ra mắt dòng smartphone tầm trung Redmi Note 10 series, gồm 4 phiên bản: Redmi Note 10 Pro, Redmi Note 10, Redmi Note 10S và Redmi Note 10 5G.
    Chủ nhật, 14 Tháng 3 2021 16:29